Emekli aylığı, yıllarca çalışarak prim ödeyen kişiler için en önemli güvencelerden biridir. Ancak Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) bazı durumlarda emeklilik hakkını iptal edebilmekte ve emekli maaşını kesebilmektedir. Bu durum, özellikle geçimini sadece bu aylıkla sağlayan emekliler için ciddi mağduriyet yaratır.

Emekliliğin İptal Olması Halinde Yapılacaklar , emekli bir kimsenin emeklilik dönemi içerisinde herhangi bir işlem ve müdahalede bulunmaksızın emeklilik işleminin iptal edilmesini ifade etmektedir. Burada emeklinin iradesi dışında ve fakat idarenin işlemi ile emeklinin emekliliği iptal olunmaktadır. Bu yazımızda da sizlere emeklilik işleminin özellikle ne gibi durumlarda iptal edildiğini, emekliliğin İptali işleminin hukuka aykırı olduğu halleri, emeklilik işleminin hukuka aykırı bir şekilde iptal edilmesi halinde yapılması gerekenleri ve ilgili hususları açıklayacağız.

Hukuki Dayanaklar

Emekli maaşı kesintisine karşı itiraz süreci, esas olarak 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (İYUK) ile düzenlenir.

• 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu

Madde 58: Bu madde, SGK’nın hatalı ödeme yaptığı durumlarda, bu ödemeleri geri alma hakkını düzenler. Ancak, bu geri alma işleminin hukuka uygun olması ve hakkaniyet ilkesine aykırı olmaması gerekir. Haksız bir kesinti durumunda, bu maddeye dayanarak itiraz edebilirsiniz.

Madde 101: Bu madde, SGK’nın kararlarına karşı dava açma süresini düzenler. SGK’nın bir işlemi veya kararına karşı, kararın size tebliğ edildiği tarihten itibaren 60 gün içinde İş Mahkemesi’nde dava açabilirsiniz.

Bu konu hakkında daha detaylı bilgi edinmek için “5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu” başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

• Türkiye Cumhuriyeti Anayasası

Madde 60: Herkesin sosyal güvenlik hakkına sahip olduğunu belirtir. Emekli maaşının haksız yere kesilmesi, bu anayasal hakkın ihlali anlamına gelir.

Bu konu hakkında daha detaylı bilgi edinmek için “Türkiye Cumhuriyeti Anayasası” başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

SGK Kimlerin Emekliliğini İptal Etmektedir

Kısa ismi SGK olan uzun olarak söylendiğinde Sosyal Güvenlik Kurumu’na en yakın olarak sistem üzerinden teftiş yapmakta ve bu teftişte belli kriterlere takılan emeklilerin emekliliğini iptal etmektedir. Bu gerekçeler şunlardır:

• Yanlış Bilgi veya Belge: SGK’ya yanlış bilgi veya belge verilmesi durumunda maaş ödemesi iptal edilebilir.
• Hak Kaybı: Maaş almaya hak kazanılan şartların ortadan kalkması (örneğin, çalışmaya başlama veya malullük durumunun sona ermesi).
• İdari Hata: SGK tarafından yapılan idari hatalar nedeniyle maaş ödemesi durdurulabilir.
• Yargı Kararı: Mahkeme kararıyla maaş ödemesinin iptal edilmesi.
• Yersiz Ödeme: Kişinin vefat etmesine rağmen maaşın ödenmeye devam etmesi.
• Çift Maaş Alınması: Hak sahibinin birden fazla kurumdan maaş alması ve bunun sonradan tespit edilmesi.
• Usulsüz İşlemler: Sahte sigortalılık, hileli işlemler gibi nedenlerle bağlanan maaşlar.
• Malulen Emeklilik Şartlarının Kaybedilmesi: Malulen emekliliğe hak kazanan kişinin sağlık durumunun düzelmesi.

Emeklilik maaşı bu veya benzeri nedenler ile iptal olan kişilerin yapması gereken eğer devletin sunduğu yasaların dışında bir yol izlenmediyse burada araştırma sırasında yapılan eksikliklerden ötürü mağdur olduğunuzu düşünüyorsanız bizimle İLETİŞİM geçiniz.

SGK Maaş Ödemesinin İptaline Karşı Dava Nasıl Açılır?

SGK maaş ödemesinin iptaline karşı dava açmak için izlenmesi gereken adımlar şunlardır:

• İptal Kararının Gerekçelerini Öğrenme : SGK, maaş ödemesini iptal ettiğinde, bu kararın gerekçelerini içeren bir yazıyı ilgili kişiye gönderir. Bu yazıyı dikkatlice inceleyerek iptal nedenlerini öğrenin.
• İtiraz Dilekçesi Verme : SGK’nın iptal kararına karşı öncelikle kuruma bir itiraz dilekçesi verilmelidir. İtiraz dilekçesi, iptal kararının hatalı olduğunu ve gerekçelerini açıklayan bir belgedir. İtiraz dilekçesi, SGK’ya posta yoluyla veya doğrudan kuruma elden teslim edilerek verilebilir.
• İdari Başvuru Süreci : İtiraz dilekçesine rağmen SGK iptal kararını geri almazsa, idari başvuru süreci başlar. Bu süreçte ilgili idare mahkemesine başvurulabilir.
• Dava Dilekçesinin Hazırlanması : İdari başvuru sonuçsuz kalırsa, dava açma süreci başlar. Dava dilekçesi, SGK’nın iptal kararının hukuka aykırı olduğunu ve maaş ödemesinin yeniden başlatılması gerektiğini belirten bir belgedir. Dava dilekçesinde, iptal kararının gerekçeleri ve bu karara itiraz nedenleri detaylı bir şekilde açıklanmalıdır.
• Mahkemeye Başvuru : İdari işlemin iptali davasında görevli mahkeme idare mahkemesi olup davanın iptale konu idari işlemi yapan kurum olan sosyal güvenlik kurumunun bulunduğu yer mahkemesi olacaktır.

Bu konu hakkında daha detaylı bilgi edinmek için “Emekliliğin İptali İşlemine Karşı Dava Dilekçesi Örneği” başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

SGK Maaş Ödemesinin İptaline Karşı Dava Sürecinde Deliller

Dava sürecinde, SGK’nın iptal kararının haksız olduğunu ispatlamak için aşağıdaki deliller kullanılabilir:

• SGK Yazışmaları: SGK’nın iptal kararına ilişkin yazıları ve itiraz dilekçesine verilen yanıtlar.
• Maaş Ödeme Belgeleri: Maaş ödemelerine ilişkin banka dekontları veya SGK’dan alınan belgeler.
• Sağlık Raporları: Malullük aylığı alanlar için sağlık raporları ve heyet kararları.
• Çalışma Belgeleri: Emeklilik veya malullük aylığı almaya hak kazanıldığını gösteren çalışma belgeleri.
• Tanık İfadeleri: Maaş ödemesinin haksız yere iptal edildiğini destekleyen tanık ifadeleri.

Görevli ve Yetkili Mahkeme

Emekliliğin iptaline sebep olan idari işlemin iptali için açılacak iptal davasında görevli mahkemeler, İdare Mahkemeleridir. İdare mahkemelerinde emekliliğin iptaline neden olan idari işlemin iptali için İptal Davası açabilirsiniz. İptal davasında hangi mahkemenin yetkili olacağı belirlenirken iptale konu idari işlemin niteliği önem arz etmektedir. İptali istenen idari işlemi gerçekleştiren kurumun Sosyal Güvenlik Kurumu olması dolayısıyla iptal davasında yetkili mahkeme, Sosyal Güvenlik Kurumunun bulunduğu yer İdare Mahkemesidir.

Zamanaşımı

İptal Davasını açmadan önce kişi iptale konu idari işlemin tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içerisinde kuruma başvurabilir, işbu süre, dava açmak için öngörülen sürenin işlemesini durdurur. Kurumdan 30 gün içerisinde cevap gelmez veya gelecek cevap da olumsuz nitelikte olursa dava açmak için öngörülen süre işlemeye devam eder. İptal davası açmak için de kanunda öngörülen süre, iptale konu idari işlemin tebliğ tarihinden itibaren 60 gündür.

Sonuç

SGK’nın maaş iptali kararlarına karşı hukuki yollar açıktır. Anayasa Mahkemesi ve Danıştay kararları, SGK’nın bu tür işlemlerini sınırlandırmaktadır. Eğer SGK tarafından size maaş iptali bildirimi gönderildiyse, itiraz sürecini geçirmeden dava açmak için bizimle İLETİŞİM geçiniz.