Alkollü Araç Kullanma Cezası

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliği’ne göre, karayollarında uyuşturucu/uyarıcı madde tesirinde ve/veya belirli sınırların üzerinde alkollü iken araç kullanmak yasaktır. (KTK m. 48/I, KTY m. 97/I). Mevzuatımız gereği, alkollü araç kullanma durumunda sürücüye, idari ve cezai olmak üzere iki farklı yaptırım uygulanabilmektedir.

İdari Yaptırım: Kanında mevzuatta belirtilen sınırların üzerinde alkol bulunmasına rağmen araç kullanan sürücülere idari para cezası uygulanmaktadır.

Cezai Yaptırım: Alkol almak tek başına suç sayılmamakla birlikte, alkollü araç kullanarak kamu güvenliğini tehlikeye atan kişiler, Türk Ceza Kanunu’nun 179/II. maddesi kapsamında yargılanabilir. Bu durumda, sürücülere 3 aydan 2 yıla kadar hapis cezası verilebilir.

Alkolmetreye Üflememe Cezası

Trafik denetimleri sırasında alkolmetre ile ölçüm yapılması, sürücünün alkol seviyesinin tespiti için zorunludur. Alkolmetre testini reddeden sürücülere 2025 yılında uygulanacak cezalar şunlardır:

• Para Cezası: 26.553 TL
• Ehliyete El Koyma Süresi: 2 yıl
• Erken Ödeme İndirimi: 15 gün içinde ödeme yapılırsa %25 indirimle ceza tutarı 19.914,75 TL olur.

Ayrıca, testi reddeden sürücüler hakkında adli süreçler de başlatılabilir.

DİKKAT : Burada kişi alkolmetreye üflemelidir. Ancak bazı durumlarda kişiye alkolmetreye üflememeden dolayı ceza kesildikten sonra kişinin alkolmetreye üflediği ve çıkan alkolden bu kez de alkollü araç kullanmadan dolayı ceza kesildiği olmaktadır. Bu durumlarda alkolmetreye üflememe cezası iptal olmaktadır. Çünkü aynı anda hem üflememeden hem de alkollü araç kullanmadan ceza kesilmesi mümkün değildir. Bunla ilgili aldığımız kararlar mevcuttur.

DİKKAT : Alkol almadığı halde alkolmetrede promil seviyesi yüksek çıkan kişi, ölçüm cihazının kalibrasyonunun kendisine gösterilmesini görevli memurdan isteyebilir. Bu durumda memur cihazın kalibrasyonunu kontrol etmek ve kişiye göstermek zorundadır. Cihazın bu teknik bilgisi kişiye gösterilmezse sulh ceza hakimliğine/idare mahkemesine itirazda bulunularak uygulanan cezaya itiraz edilebilir.

Alkollü Araç Kullanma Cezası

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na ve Karayolları Trafik Yönetmeliği’ne göre karayollarında alkollü iken araç kullanmak yasaktır. Trafik görevlilerince rutin uygulamalarda alkol kontrolüne tabii tutulan sürücülerden; kanlarındaki alkol miktarı 0.50 promilin üzerinde olan hususi otomobil sürücülerine ve kanlarındaki alkol miktarı 0.20 promilin üzerinde olan stajyer ehliyet sahibi sürücülerine cezai yaptırım uygulanır.

• Teknik cihazla yapılan ölçüm sonucunda yasal sınırın üzerinde alkollü olarak araç kullandığı tespit edilen sürücüye KTK m.48’in beşinci fıkrasında belirtilen miktarlarda idari para cezası verilir.
• Yasal sınırın üzerinde alkol aldığı tespit edilen sürücünün, son ihlalin sürücü belgesine ilk seferinde altı aylığına el konulur. Beş yıl içinde gerçekleşen ikinci ihlalde iki yıl, üç veya üçten fazlasında ise beş yıl süreyle sürücü belgesine el konulur.
• Teknik cihaz kullanılmasını kabul etmeyen sürücüye KTK m.48’in dokuzuncu fıkrası uyarınca idari para cezası verilir ve sürücü belgesine iki yıl süreyle el konulur.
• Yapılan ölçüm sonucunda 1,00 promilin üzerinde alkollü olduğu tespit edilen ya da 1,00 promilin altında alkollü olmasına rağmen alkolün etkisiyle emniyetli şekilde aracı sevk ve idare edemeyeceği tutanak altına alınan ve KTK m.48 uyarınca haklarında idari para cezası öngörülen sürücülere, ayrıca TCK m.179 üçüncü fıkrası hükümlerine göre trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan adli işlem yapılmak üzere kolluğa teslim edilir.
• Trafik kazasına sebebiyet veren sürücünün alkollü olduğunun tespit edilmesi halinde de idari para cezasının yanı sıra 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’na göre adli işlemler yapılır.

Karayolları Trafik Kanunu’na göre alkollü araç kullanma cezaları 2025 yılında gelen güncelleme ile şu şekilde belirlenmiştir:

İlk Kez Alkollü Araç Kullanma Cezası

• Para Cezası: 9.268 TL
• Ehliyete El Koyma Süresi: 6 ay
• Ceza Puanı: 20 puan
• Erken Ödeme İndirimi: Cezanın tebliğinden itibaren 15 gün içinde ödeme yapılırsa %25 indirim uygulanır ve ceza tutarı 6.951 TL’ye düşer.

İkinci Kez Alkollü Araç Kullanma Cezası

• Para Cezası: 11.622 TL
• Ehliyete El Koyma Süresi: 2 yıl
• Ceza Puanı: 20 puan
• Erken Ödeme İndirimi: 15 gün içinde ödeme yapılırsa %25 indirimle ceza tutarı 8.716,5 TL olur.

Üçüncü ve Daha Fazla Alkollü Araç Kullanma Cezası

• Para Cezası: 18.678 TL
• Ehliyete El Koyma Süresi: 5 yıl
• Hapis Cezası: 6 aydan az olmamak üzere hapis cezası uygulanır.
• Erken Ödeme İndirimi: 15 gün içinde ödeme yapılırsa %25 indirimle ceza tutarı 14.008,5 TL olur.

DİKKAT : Burada belirttiğimiz tutarlar 2025 yılı için öngörülen cezalardır, her sene yeniden düzenleme yapılır.

İdari para cezaları ve sürücü belgesine el konulmasının yanı sıra sürücüsü alkollü olan araç geçici olarak trafikten men edilir ve sürücüye 20 ceza puanı verilir. Hatırlatmakta fayda var ki, 2024 yılı itibariyle idari para cezaları 30 gün içinde ödendiği takdirde, ceza tutarında %25 indirim yapılır. Ceza ödemelerini Vergi Dairesi, PTT ve banka şubelerinden yapabileceğiniz gibi, online olarak İnteraktif Vergi Dairesi, e-Devlet ya da İnternet Bankacılığı sistemlerini kullanarak da işlem yapmanız mümkündür.

Ayrıca 1,00 promilin üzerinde alkollü olduğu tespit edilen yahut alkolün etkisiyle emniyetli şekilde aracı sevk ve idare edemeyeceği anlaşılan sürücülere, idari para cezasının yanı sıra trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan adli işlem uygulanır. TCK’nın 179. maddesinin ilk fıkrasında; “Başkalarının hayatı, sağlığı veya malvarlığı bakımından bir tehlikeye neden olan kişiye bir yıldan altı yıla kadar hapis cezası verilir.” cümlesiyle bu suçun cezai yaptırımı düzenleme altına alınmıştır. Aynı maddenin üçüncü fıkrasında “Alkol veya uyuşturucu madde etkisiyle ya da başka bir nedenle emniyetli bir şekilde araç sevk ve idare edemeyecek halde olmasına rağmen araç kullanan kişi yukarıdaki fıkra hükmüne göre cezalandırılır.” denilmektedir.

Hapis Cezası ve Hapis Cezasının Adli Para Cezasına Çevrilmesi

Alkollü araç kullanmanın cezası sadece para cezası ile sınırlı kalmaz; 1,0 promilin üzerinde alkol tespit edilen sürücüler, “trafik güvenliğini tehlikeye sokma” suçu kapsamında yargılanabilir ve üç aydan iki yıla kadar hapis cezası alabilirler. Bu suç, kazaya neden olan durumlarda daha ciddi sonuçlar doğurabilir; örneğin, kazada yaralanma varsa taksirle yaralama, ölüm varsa taksirle öldürme suçları gündeme gelir ve cezalar buna göre artırılır. Bu cezaların ödenmesi Vergi Dairesi, PTT şubeleri ve belirli bankalar aracılığıyla yapılabilir. Ödemelerin 30 gün içinde yapılması durumunda %25 indirim uygulanır. Ödemelerin gecikmesi halinde ise icra takibi başlatılır.

Karayolları Trafik Kanunu’na göre ilk kez alkollü araç kullanma cezası 2025 yılı için 9.268 TL olarak belirlenmiştir. Ayrıca alkollü araç kullanma cezası olarak söz konusu araç trafikten menedilirken sürücü belgesine ise 6 aylığına el konulur ve 20 ceza puanı yazılır. Kişiye yapılan ölçümde 1,0 ve üzerinde promil düzeyi çıkarsa, trafik güvenliğini tehlikeye sokma başlıklı TCK m. 179’e göre ayrıca ceza verilir.

‘’Kara, deniz, hava veya demiryolu ulaşım araçlarını kişilerin hayat, sağlık veya malvarlığı açısından tehlikeli olabilecek şekilde sevk ve idare eden kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Alkol veya uyuşturucu madde etkisiyle ya da başka bir nedenle emniyetli bir şekilde araç sevk ve idare edemeyecek halde olmasına rağmen araç kullanan kişi yukarıdaki fıkra hükmüne göre cezalandırılır.’’ (TCK m. 179/2-3)

Alkollü araç kullanma neticesinde can ve mal kaybı gerçekleşebilir. Bu durumda TCK m. 85 taksirle insan öldürme ya da TCK m. 89 taksirle yaralama suçları oluşabilir. Her iki suç tipinde de manevi unsurun değerlendirilmesi sürecinde taksir-bilinçli taksir dikkate alınır. Eğer suç bilinçli taksirle işlenmişse verilecek ceza taksirli haline göre verilecek ceza üzerinden 1/3’ten yarısına kadar arttırılarak hesaplanır. (TCK m. 22/3)

Alkollü araç kullanma sonucu verilen hapis cezalarının idari para cezasına çevrilmesi mümkün olmaktadır. Suçlunun kişiliği, sosyal ve ekonomik durumu, yargılama sürecindeki pişmanlığı, suçun işlenmesindeki özelliklere göre seçenek yaptırımlar uygulanabilir. Bu durumda hakimin takdir yetkisi vardır. İlk olarak mahkemenin kısa süreli hapis cezalarını (1 yıl ve daha az) adli para cezasına çevirebilir. Eğer suç bilinçli taksir değil ama taksirse ve diğer koşullar da mevcutsa 1 yıl ve uzun süreli hapis cezaları da adli para cezasına çevrilebilir. Bunların dışında adli para cezasına çevirmenin zorunlu olduğu haller de vardır. Örneğin hapis cezası 30 gün ve daha az ise daha önceden hapis cezasına mahkum edilmemiş olma şartıyla hakim adli para cezasına çevirmek zorundadır.

DİKKAT : Sanık 18 yaşından küçükse ya da 65 yaşından büyükse bir yıl ve daha az süreli hapis cezası verilmiş olması şartıyla hakim adli para cezasına çevirmek zorundadır.

Alkollü Araç Kullanarak Kazaya Karışılması Durumunda Sigorta Ödemeleri

Alkollü araç kullanımı sonucu meydana gelen kazalarda sigorta ödemeleri, Türkiye’deki sigortacılık mevzuatına göre belirlenir. Genel olarak, alkollü sürüş sonucu oluşan kazalarda trafik sigortası şirketlerinin ödeme yapma kararı, çok yönlü bir inceleme gerektirir.

• Trafik Sigortası: Alkollü araç kullanımı kaynaklı kazalarla ilgili olarak, trafik sigortası teminatları genellikle bu tür hasarları kapsamaz. Eğer alkol, kaza oluşumunda doğrudan etkili ise, trafik sigortası devreye girmez.
• Kasko: Kasko sigortası da genellikle alkol tüketiminin sonucunda meydana gelen hasarları teminat dışı bırakır.
• Üçüncü Kişilerin Zararları: Trafik sigortası, 3. kişilerde hasar meydana getiren ve tazminat gerektiren kazalarda, hatalı sürücünün alkollü olmasına bağlı gelişmişse bile, tazminatı 3. kişilere öder ve karşılığını kusurlu olan kişiye rücu eder.
• Rücu Davası: Sigorta şirketi, ödediği tazminatın karşılığını kusurlu sürücüden rücu yoluyla geri alma hakkına sahiptir.

Alkollü araç kullanımı sonucu meydana gelen kazalarda sigorta ödemeleri ve tazminat süreçleri karmaşık olabilir. Bu nedenle, bu tür durumlarda bizimle İLETİŞİM geçiniz.

Alkollü Araç Kullanma Cezasına İtiraz

Alkollü Araç Kullanma Cezasına Nasıl İtiraz Edilir?

Alkollü araç kullanmaktan idari yaptırıma tabi tutulan kişi, ilişkin olarak sulh ceza hâkimliğine bir dilekçe ile itirazda bulunabilir. Ceza kişiye tebliğ edildikten sonra 15 gün içinde bu itirazın yapılması gerekir. Kişiye tutanak verilmişse tutanağın alındığı tarihte süre başlar. Alkollü araç kullanma cezasına idare mahkemesi nezdinde de tebliğden itibaren 60 gün içinde itiraz edilebilir.

Araç Kullanılması Cezası Durumunda Ne Yapabilirsiniz?

Bilindiği üzere idari işlem başlatılma sınırı hususi araçlarda 0.50, diğer araçlarda 0.20 promildir. Bu hususta bir yanlışlık olduğunun düşünülmesi halinde Sulh Ceza Hâkimliğine itiraz edilmesi gerekir. Yine alkol oranı “Trafik Güvenliğini Tehlikeye Sokma Suçu” oluşturacak şekilde çıkmışsa bu hususa da aynı şekilde itiraz edilebilecektir. İtiraz edilmemesi sonucu karar kesinleşir.

Aynı şekilde alkolmetrenin hatalı ölçüm yaptığını düşünen kişi işlem sonunda imzalatılan belgeye şerh de koydurabilir ve kişi resmi bir sağlık kuruluşunda alkol seviyesini ölçtürebilir. Kişi, alkol oranının sınırın altında olduğunu yahut alkolsüz olduğunu iddia edebilir.

DİKKAT : Kişinin cezayı ödemiş olması cezanın iptali için dava açmasına engel olmayıp kişi cezanın iptali için dava açar ve cezanın iptaline karar verilirse ödediği parayı geri alabilir.

Alkollü Araç Kullanma Cezasına İtirazda Görevli ve Yetkili Mahkeme

İdari para cezasına itirazlar cezayı veren idarenin bulunduğu yerdeki Sulh Ceza Hâkimliği veya idare mahkemesine yapılacaktır.

Alkollü araç kullanma “Trafik Güvenliğini Tehlikeye Sokma Suçu” teşkil etmişse bu suçun yargılamasında ise görevli ve yetkili mahkeme suçun işlendiği yerdeki asliye ceza mahkemesi olacaktır.

Bu konu hakkında daha detaylı bilgi edinmek için “Alkollü Araç Kullanma Cezası ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular” başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

Sonuç

Alkollü araç kullanma ceza aldıysanız ve bir hata yapıldığını düşünüyorsanız, o halde hukuki destek alabilirsiniz. Çünkü bazı durumlarda alkolmetreden kaynaklanan durumlar sebebi ile hatalı cezalar verilebilmekte, hatalı ehliyete el konulma kararları alınabilmektedir. Aynı şekilde alkollü araç kullanma “trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçu” kapsamında yargılama gerektiriyorsa da yargılama esnasında başarılı bir süreç yönetimi ve savunma için bizimle İLETİŞİM geçiniz.