Cinsel Taciz Suçu ve Cezası
İçindekiler
- 1 Cinsel Taciz Suçunun Türleri
- 2 Cinsel Taciz Suçu Cezası
- 3 Cinsel Taciz Suçunun İspatı
- 4 Cinsel Taciz Suçu Şikayet Süresi
- 5 Cinsel Taciz Suçunda Adli Para Cezası
- 6 Cinsel Taciz Suçunda Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması
- 7 Cinsel Taciz Suçunda Uzlaşma
- 8 Cinsel Taciz Suçunda Görevli ve Yetkili Mahkeme
- 9 Cinsel Taciz Suçunda Zamanaşımı
- 10 Cinsel Taciz Suçunda İstinaf ve Yargıtay Süreci
- 11 Sonuç
Fiziksel temas içermeyen ancak bir kişiyi cinsel amaçlı rahatsız eden her türlü hareket cinsel taciz olarak kabul edilir. Türk Ceza Kanununun 105 maddesi cinsel taciz suçunu düzenlemiş olup, kanun koyucu, cinsel taciz suçunun işlenebilmesi için fiziksel bir teması aramamış, mağdurun cinsel amaçlı olarak taciz edilmesini suçun oluşması için yeterli görmüştür.
Cinsel taciz, tekrarı olmayan tek bir eylem olarak gerçekleşebileceği gibi bir kişinin hedef alınarak tekrarlanan ve süreklilik arz eden eylemler şeklinde de ortaya çıkabilir. Cinsel taciz teşkil eden fiillerin birden fazla kez gerçekleşmesi veya tekrar gerçekleşme ihtimali bulunması halinde, yargılamadan önceki süreçte önleyici tedbir kararı talep edilerek cinsel taciz suçunu işleyenin, mağdura yaklaşması ve/veya mağdurla iletişim kurmasının yasaklanması sağlanabilmektedir.
Cinsel Taciz Suçunun Türleri
Mesajla Cinsel Taciz
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 105. Maddesinin 2-d bendinde “Posta veya elektronik haberleşme araçlarının sağladığı kolaylıktan faydalanmak suretiyle,” demek suretiyle cinsel taciz suçunun mesajla ve diğer iletişim yolları ile işlendiğini de göstermektedir. Bu eylemden dolayı kişiye verilecek cezaya hükmedilirken yarı oranında artırım da yapılır. Hatta mağdurun işi bırakmasına ya da ailesinden ayrılmasına yol açıyorsa verilen ceza 1 yıldan az olamaz. Mesaj üzerinden cinsel taciz suçunun işlenmesi SMS, WhatsApp, mail yoluyla mümkündür. Mesajla cinsel ilişkiye girme teklifinde bulunma ya da “Seni tatmin edeceğim.” Tarzında cümleler söylemek cinsel taciz suçunu oluşturur. Bunun dışında kişinin sözlü taciz ile mağdura fıstık vs. gibi söylemlerde bulunması da sözlü tacizi oluşturur.
Mesajla Cinsel Taciz Cezası
Cinsel taciz suçu, mağdurun şikayeti üzerine 3 aydan 2 yıla kadar hapis cezası veya adli para cezası şeklinde belirlenmiştir. Ancak bu suçun çocuğa karşı işlenmesi halinde şikayet aranmadan Cumhuriyet Savcılığı resen inceleme yapabilmektedir. Ve verilecek ceza da 6 aydan 3 yıla kadar hapis cezası olmaktadır. Yasanın 2. Fıkra d bendine göre suçun posta ve elektronik haberleşme araçlarından faydalanmak suretiyle işlenmesi halinde ise verilecek ceza yarı oranında arttırılır. Mesajla cinsel taciz suçunun işlenmesi halinde inceleme yapılır ancak şikayetten vazgeçme halinde kamu davası düşmez. Elbette 8 yıllık bir zamanaşımı süresi içerisinde davanın görülmesi gerekir. Mesajla cinsel taciz suçunda uzlaştırma hükümleri de uygulanmaz. Ancak verilen hapis cezasının ertelenmesi mümkündür. Asliye ceza mahkemelerinde görülen bu davalarda basit yargılama usulü uygulanır. Sosyal medya platformlarında ve mesaj kayıtlarında mesajlar durduğu için ispatı da kolay olmaktadır.
İnternetten Cinsel Taciz
İnternet üzerinden cinsel taciz suçunun işlenmesi failin mağdura temas etmeden eylemi gerçekleştirmesi ile oluşur. Fail yine kendi cinsel arzularını tatmin etmeye çalışır ancak mağdura temas edemez. Elbette mağdur yine bundan rahatsızlık duyar. İnternet üzerinden yapılan cinsel taciz suçu serbest hareketli bir suçtur. çünkü çeşitli sosyal medya platformları ve çeşitli paylaşım sitelerinden farklı farklı eylemler gerçekleştirilebilir. İnternet üzerinden cinsel taciz suçuna örnek vermek gerekirse kişinin Twitter (X) üzerinden “Seni öpmek istiyorum.” şeklinde mesajlar atması ya da Instagram üzerinden cinsel içerikli fotoğraflar atması şeklinde gösterilebilir. Bunun dışında internet üzerinden cinsel taciz suçunun işlenmesine WhatsApp gibi görüntülü/sesli/yazılı görüşme platformlarından yazılı/sesli veya görüntülü rahatsız edici söylemlerde bulunmak da örnek verilebilir. Sosyal medya hesapları dışında G-mail, Zoom gibi platformlardan da taciz eylemlerinin gerçekleştiği görülmektedir.
Sosyal Medyadan Cinsel Taciz
Sosyal medya platformları üzerinden cinsel tacizde bulunmak internetten cinsel taciz eyleminin gerçekleşmesinin bir çeşididir. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 105. Maddesinin 2-d bendinde posta ve elektronik haberleşme araçlarının sağladığı kolaylıktan faydalanmak suretiyle cinsel taciz suçunun işlenmesi hüküm altına alınmıştır. Bu nedenle elektronik ortamda, sosyal medya hesaplarında vs. de cinsel taciz suçunun işlenmesi mümkündür. Sosyal medya hesapları üzerinden cinsel taciz suçu eğer çocuğa karşı işleniyorsa ve çocuğun görüntüleri de kayıt altına alınıyorsa cinsel taciz suçunun yanı sıra müstehcenlik suçu da oluşmaktadır. Ayrıca belirtmek gerekir ki cinsel taciz suçunun yalnızca mesaj yoluyla değil sosyal medya hesaplarından paylaşım yapmak suretiyle işlenmesi de mümkündür. Suçun takibi de şikayete bağlı olmadığından Cumhuriyet Savcılığı resen takip yapacaktır. Ancak 8 yıllık bir zamanaşımı süresi bulunmaktadır.
DİKKAT : Bir davranışın flört, iltifat veya şaka sınırlarını aşıp cinsel taciz suçunu oluşturup oluşturmadığı; davranışın istenip istenmediği, sıklığı, içeriğinin cinsel yönü, taraflar arasındaki güç dengesi, ortam ve failin güttüğü cinsel amaç gibi birçok faktörün bir arada değerlendirilmesiyle belirlenir.
Cinsel Taciz Suçu Cezası
TCK m.105 Cinsel Taciz suçunun cezasının belirlenmesinde suça konu olduğu iddia edilen fiil, yukarıda belirlemiş olduğumuz çerçeve dahilinde incelenir ve somut olayın gereklerine göre cezaya hükmolunur.
a) Cinsel Taciz Suçunun Basit Hali
Madde 105- (1) Bir kimseyi cinsel amaçlı olarak taciz eden kişi hakkında, mağdurun şikâyeti üzerine, üç aydan iki yıla kadar hapis cezasına veya adlî para cezasına fiilin çocuğa karşı işlenmesi hâlinde altı aydan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
b) Cinsel Taciz Fiilinin Çocuğa Karşı İşlenmesi (Nitelikli Hali)
Madde 105- (1) Bir kimseyi cinsel amaçlı olarak taciz eden kişi hakkında, mağdurun şikâyeti üzerine, üç aydan iki yıla kadar hapis cezasına veya adlî para cezasına fiilin çocuğa karşı işlenmesi hâlinde altı aydan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
c) Cinsel Taciz Suçunun Nitelikli Hali
(2) Suçun;
a) Kamu görevinin veya hizmet ilişkisinin ya da aile içi ilişkinin sağladığı kolaylıktan faydalanmak suretiyle,
b) Vasi, eğitici, öğretici, bakıcı, koruyucu aile veya sağlık hizmeti veren ya da koruma, bakım veya gözetim yükümlülüğü bulunan kişiler tarafından,
c) Aynı işyerinde çalışmanın sağladığı kolaylıktan faydalanmak suretiyle,
d) Posta veya elektronik haberleşme araçlarının sağladığı kolaylıktan faydalanmak suretiyle,
e) Teşhir suretiyle, işlenmesi hâlinde yukarıdaki fıkraya göre verilecek ceza yarı oranında artırılır. Bu fiil nedeniyle mağdur; işi bırakmak, okuldan veya ailesinden ayrılmak zorunda kalmış ise verilecek ceza bir yıldan az olamaz.
Cinsel Taciz Suçunun İspatı
Cinsel taciz suçları, genellikle tanıkların olmadığı veya delillerin sınırlı olduğu ortamlarda işlenebildiğinden ispatı zorluklar taşıyabilir. Ancak yargılama sürecinde çeşitli deliller kullanılabilir:
- Mağdurun Beyanı: Yargıtay, cinsel suçlarda mağdurun beyanını önemli bir delil olarak kabul etmektedir. Mağdurun beyanının samimi, tutarlı, çelişkisiz olması ve hayatın olağan akışına uygunluğu değerlendirilir. Mağdurun sanığa iftira atması için özel bir nedeninin bulunmaması da beyanın güvenilirliğini artırır.
- Tanık Beyanları: Olayı doğrudan gören veya duyan ya da olayın hemen sonrasında mağdurun durumuna şahit olan kişilerin ifadeleri.
- Elektronik İletişim Kayıtları: SMS, WhatsApp mesajları, sosyal medya (Instagram, Facebook, Twitter vb.) üzerinden yapılan yazışmalar, e-postalar, ses ve görüntü kayıtları. Bu delillerin hukuka uygun şekilde elde edilmiş olması ve doğruluğunun teyit edilmesi önemlidir. (Örneğin Ekran görüntüleri, HTS kayıtları, dijital materyal inceleme raporları).
- Failin İkrarı: Failin suçu işlediğini kabul etmesi.
- Uzman Raporları: Mağdurun yaşadığı olayın psikolojik etkilerini gösteren adli tıp veya psikiyatri raporları destekleyici delil olabilir.
- Diğer Deliller: Failin olay öncesi ve sonrası davranışları, mağdura yönelik ısrarlı tutumlar, kamera kayıtları (varsa) gibi olayı aydınlatabilecek her türlü kanıt.
Yargıtay, cinsel taciz suçlarında “şüpheden sanık yararlanır” ilkesini titizlikle uygulamakla birlikte, mağdur beyanının hayati önem taşıdığını ve diğer delillerle desteklendiğinde mahkumiyete esas alınabileceğini kabul etmektedir.
Cinsel Taciz Suçu Şikayet Süresi
TCK 105/1’de düzenlenen basit cinsel taciz suçu, mağdurun şikayetine bağlıdır. Şikayet hakkı, mağdurun fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren 6 ay içinde kullanılmalıdır. Bu süre hak düşürücü olup, süresi içinde şikayet yapılmazsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz.
Ancak, TCK 105/2’de sayılan nitelikli haller (Örneğin kamu görevinin veya elektronik haberleşme araçlarının kolaylığından faydalanarak işlenmesi) ile suçun çocuğa karşı işlenmesi durumunda soruşturma ve kovuşturma resen (kendiliğinden) yapılır, şikayet aranmaz.
Bu konu hakkında daha detaylı bilgi edinmek için “Cinsel Taciz Suçu Şikayet Dilekçesi Örneği” başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.
Cinsel Taciz Suçunda Adli Para Cezası
Adli Para Cezası mahkemeler tarafından hükmedilen para cezası olup doğrudan hükmedilebileceği gibi seçenek yaptırım olarak adli para cezası da verilebilmektedir. Bunun yanı sıra eğer koşulları uygunsa hapis cezası adli para cezasına çevrilebilmekte ayrıca kanunda suçun cezası hem hapis cezası hem de adli para cezası olarak düzenlenebilmektedir. Bu kapsamda adli para cezasına çevirme; kasten işlenen suçlarda bir yıl ve altındaki hapis cezalarına alternatif bir yaptırım olarak düzenlenmiştir. Cinsel Taciz Suçunu düzenleyen Türk Ceza Kanununun 105’inci maddesinin gerek basit hali gerekse nitelikli halinde neticeten verilen hapis cezasının Adli Para Cezasına Çevirme imkanı bulunmaktadır.
Cinsel Taciz Suçunda Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumu; sanığın üzerine atılı suçtan dolayı yapılan yargılama neticesinde hükmedilen cezanın, 2 yıl veya daha az süreli hapis veya adlî para cezası olması ve diğer koşulların varlığı halinde açıklanmayarak sanığın 5 yıl boyunca denetimli serbestliğe tabi tutulmasıdır. Cinsel taciz suçunda Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması kararının uygulanıp uygulanamayacağı yargılama neticesinde verilecek hapis cezası süresine ve kanunun aradığı diğer koşulların varlığının değerlendirilmesine bağlı olduğundan ve cinsel taciz suçundan dolayı verilen cezanın açıklanmasının geri bırakılması mümkündür.
Cinsel Taciz Suçunda Uzlaşma
Ceza Hukuk kapsamında uzlaştırma; şikayete bağlı olan suçlar ve bunlarla birlikte kanunda tek tek sayılan suçların, fail ve mağdurlarını bir araya getirerek ceza mahkumiyeti sonucuna ulaşmadan dosyanın kapatılmasını amaçlayan bir kurumdur. Uzlaştırma sırasında fail ve mağdur karşılıklı anlaşma sağlarsa, dosya soruşturma aşamasındaysa takipsizlik, kovuşturma aşamasındaysa düşme kararı verilerek kapatılmaktadır. Uzlaşma kurumunun tanımında her ne kadar şikayete bağlı suçlarda uzlaşmanın mümkün olduğu dile getirilmiş olsa da CMK 253/3’üncü maddesi gereği cinsel suçlarda ve dolayısıyla cinsel taciz suçunun gerek basit hali gerekse nitelikli hallerinde uzlaşma hükümlerinin uygulanması mümkün değildir.
Cinsel Taciz Suçunda Görevli ve Yetkili Mahkeme
‘’Kanunların ayrıca görevli kıldığı hâller saklı kalmak üzere, sulh ceza hâkimliği ve ağır ceza mahkemelerinin görevleri dışında kalan dava ve işlere asliye ceza mahkemelerince bakılır.’’ (5235 sayılı kanun m. 11) Aynı kanunun 14. Maddesinde ise mahkemelerin görevlerinin belirlenirken, ağırlaştırıcı ve hafifletici nedenlerin gözetilmeden suçun cezasının üst sınırının dikkate alınacağı belirtilmiştir.
TCK m. 105’de de cinsel taciz suçunun cezası üç aydan iki yıla kadar adli para cezası, altı aydan 3 yıla kadar hapis cezası şeklinde değerlendirilmiştir. Cinsel taciz suçunun hem basit halinin hem de nitelikli halinin üst sınırı 10 yılı geçmediği için görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir.
Kural olarak davaya bakma yetkisi suçun işlendiği yer mahkemesine aittir. Yani mağdurun cinsel tacize maruz kaldığı yer mahkemesi yetkilidir. Cinsel taciz teşebbüste kalmışsa son icra hareketinin yapılacağı yer mahkemesi yetkiliyken, zincirleme şeklinde işlenirse son suçun işlendiği yer mahkemesi yetkili olacaktır. Suç; yayımlanan basılı bir eserle işlenebilir, bu durumda eserin yayın merkezi olan yer mahkemesi yetkilidir.
Eserin birden çok yerde basılması durumunda yine eserin basıldığı yer mahkemesi yetkilidir. Suçun işlendiği yer belli olmayabilir. Bu durumda şüpheli veya sanığın yerleşim yeri mahkemesi yetkili olacaktır. Türkiye’de yerleşim yeri olmayan kişi için Türkiye’deki son adresinin olduğu yer mahkemesi yetkilidir. Mahkeme yine belirlenemiyorsa ilk usul işleminin yapıldığı yer mahkemesi yetkilidir.
Cinsel Taciz Suçunda Zamanaşımı
Cinsel taciz suçunda dava zamanaşımı süresi, suçun işlenme tarihinden itibaren 8 yıldır. Bu sürenin sona ermesi halinde, suçun şüphelisi hakkında dava açılamaz veya açılmış bir dava var ise davanın düşmesi kararı verilir. Bu durumda suçun soruşturma ve kovuşturması sona erer ve dosya kapanır.
Cinsel taciz suçunda dava zamanaşımı süresi, suçu işlediği tarihte 12 yaşını doldurmuş fakat 15 yaşını doldurmamış çocuklar bakımından yarısı oranında, 15 yaşını doldurmuş fakat 18 yaşını doldurmamış çocuklar bakımından ise ⅔ oranında uygulanır.
Cinsel Taciz Suçunda İstinaf ve Yargıtay Süreci
Cinsel taciz suçunda istinaf ve Yargıtay süreci; sanık hakkında verilen kararın, üst mahkeme olan istinaf mahkemesi ve en üst mahkeme olan Yargıtay tarafından denetlendiği aşamadır. Kararın istinaf mahkemesine taşınması istinaf kanun yolu, Yargıtay mahkemesine taşınması ise temyiz kanun yolu olarak adlandırılır.
Cinsel taciz suçunda istinaf kanun yoluna başvuru, sanık hakkında karar veren mahkemeye verilecek bir istinaf dilekçesi ile yahut hüküm açıklandıktan sonra zabıt katibine bu yöndeki talebin bildirilmesi suretiyle gerçekleştirilir. Ancak, istinaf başvurusunun en geç kararın öğrenilmesinden itibaren 7 gün içinde yapılması gerekir. Aksi halde istinaf hakkı kaybedilir.
Mahkeme tarafından verilen karara karşı itiraz ve istinaf başvurusu yalnızca sanık tarafından değil, sanığın eşi, veli veya vasisi yahut avukatı da kararın taraflarca öğrenilmesinden itibaren 7 gün içinde ilgili yerlere başvurarak mahkeme kararının denetlenmesine ilişkin talepte bulunabilir.
Cinsel taciz suçunda temyiz kanun yoluna gidilemez. Zira, kanunda 5 yıl veya daha az süreli hapis cezaları ile miktarı ne olursa olsun adli para cezalarını içeren mahkeme kararlarının istinaf başvurusunun reddine yahut bu cezaları artırmayan istinaf mahkemesine kararlarına karşı temyiz kanun yoluna gidilemeyeceği belirtilmiştir.
Sonuç
Cinsel taciz suçunun kapsamı, suça konu davranışı gerçekleştiren kişinin amacına göre belirlenir. Bu bakımdan, suçun unsurları hakkında hukuki bilgiye sahip olmak ve cinsel taciz suçu iddiasıyla karşılaşılması durumunda bu çerçevede bizimle İLETİŞİM geçiniz.






